แม่

จาก วิกิพจนานุกรม ที่เก็บคำศัพท์เสรี
(เปลี่ยนทางมาจาก คุณแม่)
ข้ามไปยัง: นำทาง, ค้นหา

คำนาม[แก้]

  • มนุษย์เพศหญิงผู้มีบุตร/ธิดา อย่างน้อยหนึ่งคน
  • ผู้ปกครองผู้เป็นหญิง
  • บุคคลผู้ให้กำเนิด
  • สัตว์เพศเมียผู้ให้กำเนิด มีลูกอย่างน้อย 1 ตัว
  • คำนำหน้าที่ผู้ใหญ่เรียกผู้หญิงที่มีอายุน้อยกว่าด้วยความสนิทสนม เช่น แม่พลอย
  • เรียกสัตว์ตัวเมียที่มีลูก เช่น แม่วัว
  • เรียกสิ่งที่เป็นประธานของสิ่งต่างๆ ในพวกเดียวกัน เช่น แม่แบบ
  • เรียกคนผู้เป็นหัวหน้าโดยไม่จำกัดเพศ เช่น แม่ทัพ

คำพ้องความหมาย[แก้]

มารดา มารดา , มาตา , มาตุ , มารดร ,ชนนี , ชเนตตี , นนทลี

คำประสม[แก้]

เพศแม่ เครื่องแม่ข่าย พ่อแม่ แม่เลี้ยง แม่ทัพ

ความหมายโดยนัย[แก้]

ในภาษาไทยเราให้ความหมายของคำว่าแม่นั้นมากกว่าแปลว่าหญิงผู้ให้กำเนิดลูกเท่านั้น แต่แม่ยังหมายรวมไปถึงหญิงที่ต้องการเคารพยกย่อง เช่น

  • แม่พระ

กรณีที่ให้ความหมายเป็นต้นแบบ เช่น

  • แม่พิมพ์ หมายความว่า เป็นเบ้าหล่อที่ใช้ในงานพิมพ์
  • แม่แบบ หมายความว่า แบบจำลอง พิมพ์เขียว หรือ ตัวอย่าง เป็นต้น

กรณีที่ให้ความหมายในเชิงความยิ่งใหญ่หรือพิเศษ เช่น

  • แม่น้ำ ซึ่งหมายความว่า ลำธารขนาดใหญ่
  • แม่พิมพ์ของชาติ ที่เป็นอุปมาในการเปรียบเทียบครูว่า เบ้าที่ใช้ในการหล่อหลอมเยาวชนซึ่งถือเป็นอนาคตของชาติ
  • แม่ทัพ หมายความว่า ผู้ซึ่งมีอำนาจมากที่สุดในกองทัพ
  • แม่งาน หมายความว่า ผู้ซึ่งเป็นหัวหน้า หรือเป็นกำลังหลักในการทำงาน
  • แม่บท หมายความว่า แผนงานหลักขนาดใหญ่ ซึ่งกินเวลาในการดำเนินการร่วมปี ในบางครั้งอาจถือใช้เป็นการถาวร
  • แม่เหล็ก หมายความว่า โลหะพิเศษชนิดหนึ่งมีอำนาจในการดูดเหล็กได้
  • แม่แรง หมายความว่า เครื่องทุ่นแรงสำหรับช่วยในการยกของหนัก
  • แม่ไม้ หมายความว่า ท่าแม่แบบของศิลปะป้องกันตัว

กรณีที่ให้ความหมายถึงหญิงที่ทำหน้าที่ต่างๆ เช่น

  • แม่นม หมายความว่า หญิงที่มีหน้า่ที่ให้ทารกดูดนมของตัวเอง
  • แม่เลี้ยง หมายความว่า หญิงที่มีเป็นภรรยาของพ่อ แต่ไม่ได้ให้กำเนิด
  • แม่บุญธรรม หมายความว่า หญิงที่รับอุปการะเลี้ยงดูเด็กโดยสมัครใจ
  • แม่บ้าน หมายความว่า หญิงที่มีหน้าที่ดูแลจัดการภายในบ้าน
  • แม่ครัว หมายความว่า หญิงที่มีหน้าที่ในการประกอบ หรือปรุงอาหาร
  • แม่ชี หมายความว่า เป็นพุทธศาสนิกชนเพศหญิงที่โกนผม โกนคิ้ว นุ่งขาวห่มขาว รักษาศีล ๘

นอกจากนี้ยังมี แม่สามี แม่ยาย แม่แก่ แม่เฒ่า แม่หม้าย แม่ร้า แม่แปรก ฯลฯ

คำแปล[แก้]