ข้ามไปเนื้อหา

手

จาก วิกิพจนานุกรม พจนานุกรมเสรี
手 U+624B, 手
CJK UNIFIED IDEOGRAPH-624B
← 扊
[U+624A]
CJK Unified Ideographs 扌 →
[U+624C]

ภาษาร่วม

[แก้ไข]
ลำดับขีด
4 ขีด
ลำดับขีด

รูปแบบอื่น

[แก้ไข]
  • 扌 (ใช้เป็นรากอักษรที่อยู่ทางซ้าย)

อักษรจีน

[แก้ไข]

手 (รากคังซีที่ 64, 手+0, 4 ขีด, การป้อนชางเจี๋ย 手 (Q), การป้อนสี่มุม 20500, การประกอบ ⿻𠂌一)

  1. มือ

อ้างอิง

[แก้ไข]
  • พจนานุกรมคังซี: หน้า 416 อักขระตัวที่ 28
  • พจนานุกรมไดกังวะจิเต็ง: อักขระตัวที่ 11768
  • พจนานุกรมแทจาวอน: หน้า 762 อักขระตัวที่ 9
  • พจนานุกรมฮั่นยฺหวี่ต้าจื้อเตี่ยน (ฉบับพิมพ์ครั้งแรก): เล่ม 3 หน้า 1824 อักขระตัวที่ 1
  • ข้อมูลยูนิฮันสำหรับ U+624B

ภาษาเกาหลี

[แก้ไข]

รากศัพท์

[แก้ไข]

จากจีนยุคกลาง 手 (MC syuwX)

การอ่านในประวัติศาสตร์
Dongguk Jeongun reading
Dongguk Jeongun, 1448슈ᇢ〯 (เยล: syǔw)
Middle Korean
TextEumhun
Gloss (hun)Reading
Hunmong Jahoe, 1527손〮 (เยล: swón)슈〮 (เยล: syú)

การออกเสียง

[แก้ไข]

ฮันจา

[แก้ไข]
วิกิซอร์ซภาษาเกาหลีมีข้อความประกอบด้วยอักษรฮันจา:

手 (อึมฮุน 손 수 (son su))

  1. รูปฮันจาของ 수, “มือ”
  2. รูปฮันจาของ 수, “ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับทักษะหรืออาชีพของบุคคลนั้น”

ลูกคำ

[แก้ไข]

อ้างอิง

[แก้ไข]
  • 국제퇴계학회 대구경북지부 (國際退溪學會 大邱慶北支部) (2007). Digital Hanja Dictionary, 전자사전/電子字典.

ภาษาคูนิงามิ

[แก้ไข]

คันจิ

[แก้ไข]
手

(เคียวอิกูกันจิระดับ 1)

  • คุง: てぃー (tī, 手)

การออกเสียง

[แก้ไข]

คำนาม

[แก้ไข]

手(てぃー) (tī) 

  1. มือ

ภาษาจีน

[แก้ไข]
ตัวย่อและตัวเต็ม
手
รูปแบบอื่น 扌 left radical
龵
𠂿/𡴤 ancient
วิกิพีเดียมีบทความ:
  • 手 (消歧義) (จีน)
  • 手 (กวางตุ้ง)
  • 手 (จีนวรรณกรรม)
  • 手 (กั้น)
  • Sú (แคะ)
  • 手 (หมิ่นตะวันออก)
  • Chhiú (หมิ่นใต้)
  • 手 (อู๋)

ต้นกำเนิดอักขระ

[แก้ไข]
รูปทางประวัติศาสตร์ของอักขระ 手
ร. โจวตะวันตก ยุครณรัฐ ซัวเหวินเจี่ยจื้อ (เรียบเรียงในร. ฮั่น) ลิ่วซูถ่ง (เรียบเรียงในร. หมิง)
รอยจารึกทองสัมฤทธิ์ อักษรไหมและซีกไม้ฉู่ อักษรซีกไม้ฉิน อักษรโบราณ อักษรประทับเล็ก อักษรโบราณคัดลอก

ตัวหนังสือภาพ (象形) – มือและนิ้ว เส้นบนสุดคือนิ้วกลางที่งอลงมา ส่วนเส้นแนวนอนแต่ละเส้นคือสองนิ้ว; เทียบกับ 爪, 寸, 九, 又 และ 彐 ซึ่งเป็นรูปมือแบบมีสไตล์; เทียบกับ 丑 ซึ่งเป็นรูปกรงเล็บสัตว์; ดูส่วนล่างของ 舉 และ 奉 ด้วย

โปรดสังเกตว่า ต่างจากอักษรภาพมือ/กรงเล็บอื่น ๆ อักษร 手 มีห้านิ้วมาโดยตลอด ซึ่งเป็นมือของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม/มนุษย์ ต่างจากอักษรภาพมือ/กรงเล็บอื่น ๆ ที่มักมีเพียงสามนิ้ว

เทียบเพิ่มเติมกับ 止 (“เท้า”) ซึ่งมาจากรอยเท้าที่ชี้ขึ้นด้านบน เดิมประกอบด้วยนิ้วเท้า 3 นิ้วและฝ่าเท้า

รากศัพท์

[แก้ไข]

STEDT เทียบคำนี้กับ ซิโน-ทิเบตันดั้งเดิม *g-(t)sjəw-k/ŋ (“ปีก; มือ”) โดยอิงจากการสืบสร้างของ Karlgren ในภาษาจีนโบราณ (จีนเก่า) ว่า *śi̯ôg และเชื่อมโยงกับ ทิเบต གཤོག (คโศค, “ปีก”)

อย่างไรก็ตาม การเทียบนี้ไม่ได้รับการสนับสนุนจากงานวิจัยล่าสุด ซึ่งจีนเก่าถูกสืบสร้างด้วยเสียงนาสิกที่ตำแหน่งฟัน (Unger, 1995; Zhengzhang, 1995; Baxter and Sagart, 2014) หลักฐานเกี่ยวกับพยัญชนะต้นที่เป็นเสียงนาสิกปรากฏอยู่ใน Sagart (1999):

  • 杻 (“กุญแจมือ”) สามารถเขียนได้เป็น 杽 ดังนั้น 丑 (OC *ᵇhnruʔ) (ที่มีพยัญชนะต้นเป็นเสียงนาสิก) และ 手 ดูเหมือนจะใช้แทนกันได้ในเชิงสัทศาสตร์
  • อักษรโบราณ 丑 คล้ายกับอักษรของ 又 (“มือขวา”) 狃 (OC *ᵇnruʔ, “ร่องรอยของสัตว์; กรงเล็บ”) ดูเหมือนจะเป็นรูปแบบเฉพาะสมัยใหม่ของ 丑 ซึ่งถูกยืมมาใช้แทนแผนภูมิสวรรค์ภาคปฐพี (earthly branch)

ตามที่ Sagart (1999) ได้ทำไว้ Baxter และ Sagart (2014) ได้จัดให้ 杻 (OC *n̥<r>uʔ, “กุญแจมือ”) และ 狃 (OC *Cə.n<r>uʔ, “ร่องรอยของสัตว์; กรงเล็บ”) อยู่ในกลุ่มคำเดียวกันกับ 手 (OC *n̥uʔ); Zhengzhang (1995) ได้เสนอความเชื่อมโยงกับ ညှိုး (หฺโญ:) ใน พม่า လက်ညှိုး (ลก์หฺโญ:, “นิ้วชี้”) ซึ่ง STEDT มาจาก ซิโน-ทิเบตันดั้งเดิม *s-njuŋ ~ *s-m-juŋ ~ *s-m-juw (“นิ้ว”); ดูที่ ซิโน-ทิเบตันดั้งเดิม *C-njuʔ (“นิ้ว”) สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

หรืออีกทางหนึ่ง Schuessler (2007) ได้เสนอการสืบรากเสียง B endoactive จาก 收 (OC *nhiu?, “เอา; รวบรวม”) ซึ่งแปลตรงตัวว่า “สิ่งที่กำลังเอา”

การออกเสียง

[แก้ไข]

หมายเหตุ:
  • ciu3 - vernacular;
  • siu3 - literary.

สัมผัส
อักขระ 手
การออกเสียงที่ 1/1
ต้นพยางค์ (聲) 書 (26)
ท้ายพยางค์ (韻) 尤 (136)
วรรณยุกต์ (調) Rising (X)
พยางค์เปิด/ปิด (開合) Open
ส่วน (等) III
ฝ่านเชี่ย 書九切
แบกซเตอร์ syuwX
การสืบสร้าง
เจิ้งจาง ซ่างฟาง /ɕɨuX/
พาน อู้ยฺหวิน /ɕiuX/
ซ่าว หรงเฟิน /ɕiəuX/
เอดวิน พุลลีย์แบลงก์ /ɕuwX/
หลี่ หรง /ɕiuX/
หวาง ลี่ /ɕĭəuX/
เบอร์นาร์ด คาร์ลเกรน /ɕi̯ə̯uX/
แปลงเป็นจีนกลาง
ที่คาดหมาย
shǒu
แปลงเป็นกวางตุ้ง
ที่คาดหมาย
sau2
ระบบแบกซ์เตอร์–ซาการ์ 1.1 (2014)
อักขระ 手
การออกเสียงที่ 1/1
ปักกิ่งใหม่
(พินอิน)
shǒu
จีนยุคกลาง ‹ syuwX ›
จีนเก่า /*n̥uʔ/
อังกฤษ hand

Notes for Old Chinese notations in the Baxter–Sagart system:

* Parentheses "()" indicate uncertain presence;
* Square brackets "[]" indicate uncertain identity, e.g. *[t] as coda may in fact be *-t or *-p;
* Angle brackets "<>" indicate infix;
* Hyphen "-" indicates morpheme boundary;

* Period "." indicates syllable boundary.
ระบบเจิ้งจาง (2003)
อักขระ 手
การออกเสียงที่ 1/1
หมายเลข 11665
ส่วนประกอบ
สัทศาสตร์
手
กลุ่มสัมผัส 幽
กลุ่มย่อยสัมผัส 2
สัมผัสจีนยุคกลาง
ที่สอดคล้อง
首
จีนเก่า /*hnjɯwʔ/

ความหมาย

[แก้ไข]

手

  1. มือ (คำลักษณนาม: 隻/只 m c mn; 雙/双 m mn; 對/对 c)
  2. ผู้เชี่ยวชาญ; ปรมาจารย์
    高手  ―  gāoshǒu  ―  master
  3. ผู้...; คน...; นัก...
    歌手  ―  gēshǒu  ―  singer
  4. สะดวก; พกพาได้; เคลื่อนย้ายได้
    手機/手机  ―  shǒujī  ―  mobile phone
    手冊/手册  ―  shǒucè  ―  handbook
  5. ที่เขียนด้วยลายมือ
  6. คำลักษณนามของทักษะ
    寫得一手好字/写得一手好字  ―  xiě de yī shǒu hǎo zì  ―  to write a good hand
  7. คำลักษณนามของธุรกรรม
  8. (หมิ่นใต้) โชคในการพนัน
  9. (ฮกเกี้ยนแบบไต้หวัน) ส่วนที่ซ่อนอยู่ (ทั่วไป)
  10. (การเงิน) คำลักษณนามของหุ้น ล็อต

หมายเหตุการใช้

[แก้ไข]

ในภาษาจีนหลายสำเนียงทางตอนใต้ของแม่น้ำแยงซี 手 หมายถึง แขนและมือโดยรวม

คำพ้องความ

[แก้ไข]

ลูกคำ

[แก้ไข]

คำสืบทอด

[แก้ไข]
ซิโน-เซนิก (手):
  • → ญี่ปุ่น: 手(しゅ) (shu)
  • → เกาหลี: 수(手) (su)
  • → เวียดนาม: thủ (ถู)

ดูเพิ่ม

[แก้ไข]
  • 手掌 (“ฝ่ามือ”)
  • 手指 (shǒuzhǐ, “นิ้วมือ”)
  • 手腕 (“ข้อมือ”)
  • 胳膊 (“แขน”)

อ่านเพิ่ม

[แก้ไข]

ภาษาญี่ปุ่น

[แก้ไข]

คันจิ

[แก้ไข]
手

(เคียวอิกูกันจิระดับ 1)

การออกเสียง

[แก้ไข]

ลูกคำ

[แก้ไข]

รากศัพท์ 1

[แก้ไข]
คันจิในศัพท์นี้
手
て
ระดับ: 1
คุนโยมิ

จากญี่ปุ่นเก่า, จากแจพอนิกดั้งเดิม *tay; เทียบ目 (me, ma-, “ตา”)

การออกเสียง

[แก้ไข]

คำนาม

[แก้ไข]

手(て) (te) 

  1. มือ
    リンゴを手(て)に持(も)つ
    ringo o te ni motsu
    ถือแอปเปิลไว้ในมือ
    手(て)打(う)ちのモールス
    te-uchi no Mōrusu
    รหัสมอร์สที่เคาะด้วยมือ
  2. มือจับ, ที่จับ
  3. อุ้งเท้า, ขาหน้า
  4. ทาง (ที่จะกระทำ), วิธี
    その手(て)があったか。
    Sono te ga atta ka.
    มีวิธีนั้นด้วยหรือ
    買(か)うのも一(ひと)つの手(て)である。
    Kau no mo hitotsu no te de aru.
    มีอีกวีธีหนึ่งก็คือการซื้อ
  5. (โบราณ) ลายมือ; รูปแบบการเขียนอักษรวิจิตรของบุคคล
  6. (เกมกระดาน) ตา (ที่เล่น), การเล่น
    • 2002 มีนาคม 9, Yumi Hotta with Obata, Takeshi, “第(だい)131(ひゃくさんじゅういち)局(きょく) 試(ため)される伊(い)角(すみ) [Game 131: Isumi’s Endeavor]”, in ヒカルの碁 [Hikaru’s Go], volume 16 (fiction), Tokyo: Shueisha, →ISBN, page 54:
      まだそんな手(て)が残(のこ)ってた——投(とう)了(りょう)は早(はや)すぎた
      Mada sonna te ga nokotteta—— Tōryō wa hayasugita
      There’s still that move — I gave up too soon
ลูกคำ
[แก้ไข]

ปัจจัย

[แก้ไข]

手(て) (-te) 

  1. คนที่กระทำตามคำกริยาข้างหน้า: ผู้..., คน..., นัก...
    語(かた)り手(て) ― katarite ― ผู้บรรยาย
    使(つか)い手(て) ― tsukaite ― ผู้ใช้
    受(う)け手(て) ― ukete ― ผู้รับ
  2. (เกมกระดาน) คำลักษณนามของตาที่เล่นในหมากรุกญี่ปุ่น, หมากล้อม, ฯลฯ
หมายเหตุการใช้
[แก้ไข]

ใช้เติม 連(れん)用(よう)形(けい) (ren'yōkei, “ต้นเค้าศัพท์หรือรูปต่อเนื่อง”) ของคำกริยา

ลูกคำ
[แก้ไข]
ดูเพิ่ม
[แก้ไข]

รากศัพท์ 2

[แก้ไข]
คันจิในศัพท์นี้
手
しゅ
ระดับ: 1
โกอง

จากจีนยุคกลาง 手 (MC syuwX)

หน่วยคำเติม

[แก้ไข]

手(しゅ) (shu) 

  1. มือ
  2. หัตถกรรม
  3. ฝีมือ, ทักษะ, ความสามารถ
  4. คนที่กระทำ: ผู้..., คน..., นัก... (ใช้เติมคำที่มีต้นกำเนิดจากภาษาจีน)
    運転(うんてん)手(しゅ) ― untenshu ― ผู้ขับขี่
    歌(か)手(しゅ) ― kashu ― นักร้อง
ลูกคำ
[แก้ไข]

อ้างอิง

[แก้ไข]
  1. ↑ Matsumura, Akira, editor (2006), 大辞林 [Daijirin] (in ญี่ปุ่น), Third edition, Tokyo: Sanseidō, →ISBN

ภาษามิยาโกะ

[แก้ไข]

คันจิ

[แก้ไข]
手

(เคียวอิกูกันจิระดับ 1)

การออกเสียง

[แก้ไข]

คำนาม

[แก้ไข]

手(てぃー) (tī) 

  1. มือ

ภาษายาเอยามะ

[แก้ไข]

คันจิ

[แก้ไข]
手

(เคียวอิกูกันจิระดับ 1)

การออกเสียง

[แก้ไข]

คำนาม

[แก้ไข]

手(てぃー) (tī) 

  1. มือ

ภาษาโยนางูนิ

[แก้ไข]

คันจิ

[แก้ไข]
手

(เคียวอิกูกันจิระดับ 1)

การออกเสียง

[แก้ไข]

คำนาม

[แก้ไข]

手(てぃー) (tī) 

  1. มือ

ภาษาเวียดนาม

[แก้ไข]

อักษรจีน

[แก้ไข]

手: การออกเสียงฮ้านเหวียต: thủ (ถู) (書(thư)九(cửu)切(thiết))[1][2][3]
手: การออกเสียงจื๋อโนม: thủ (ถู)[1][3][4][5]

  1. รูปจื๋อฮ้านของ thủ (“มือ”)

ลูกคำ

[แก้ไข]

อ้างอิง

[แก้ไข]

ภาษาโอกินาวะ

[แก้ไข]

คันจิ

[แก้ไข]
手

(เคียวอิกูกันจิระดับ 1)

การออกเสียง

[แก้ไข]

ลูกคำ

[แก้ไข]

รากศัพท์

[แก้ไข]

ร่วมเชื้อสายกับญี่ปุ่น 手 (te)

การออกเสียง

[แก้ไข]

คำนาม

[แก้ไข]

手(てぃー) (tī) 

  1. มือ
  2. มือจับ, ที่จับ
  3. ทักษะ, ความสามารถ, วิธีการ, โดยเฉพาะอย่างยิ่งในศิลปะการต่อสู้

ลูกคำ

[แก้ไข]