先生
ภาษาจีน
[แก้ไข]early; prior; former early; prior; former; in advance; first |
to be born; to give birth; life to be born; to give birth; life; to grow; student; raw | ||
|---|---|---|---|
| ตัวย่อและตัวเต็ม (先生) |
先 | 生 | |
| แปลตามตัวอักษร: “คนที่เกิดก่อน”. | |||
รากศัพท์
[แก้ไข]The specific pronunciation of ฮกเกี้ยนแบบไต้หวัน 先生 (siăn-sé) is from ญี่ปุ่น 先生 (sensei) as evidenced by its pitch accent pronunciation.
การออกเสียง
[แก้ไข]- จีนกลาง
- (มาตรฐาน)
- (เสฉวน(เฉิงตู), Sichuanese Pinyin): xian1 sen1
- (ดุงกาน, Cyrillic and วิกิพจนานุกรม): щянсын (เฌียนซืน, I-I)
- กวางตุ้ง (Jyutping): sin1 saang1
- กั้น (วิกิพจนานุกรม): xien1 sen
- แคะ
- จิ้น (วิกิพจนานุกรม): xie1 seng1
- หมิ่นตะวันออก (BUC): sĭng-săng
- ผูเซียน (Pouseng Ping'ing): seng1 sa1 / seng1 sann1
- หมิ่นใต้
- อู๋ (Shanghai, Wugniu): 1shi-san1
- จีนกลาง
- (จีนมาตรฐาน)+
- พินอิน: xiānshēng → xiānsheng (toneless final syllable variant)
- จู้อิน: ㄒㄧㄢ ㄕㄥ → ㄒㄧㄢ ˙ㄕㄥ (toneless final syllable variant)
- ทงย่งพินอิน: sianshe̊ng
- เวด-ไจลส์: hsien1-shêng5
- เยล: syān-sheng
- กั๋วยฺหวี่หลัวหม่าจื้อ: shian.sheng
- พัลลาดีอุส: сяньшэн (sjanʹšɛn)
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา(คำอธิบาย): /ɕi̯ɛn⁵⁵ ʂɤŋ⁵⁵/ → /ɕi̯ɛn⁵⁵ ʂɤŋ²/
- (เสฉวน(เฉิงตู))
- Sichuanese Pinyin: xian1 sen1
- Scuanxua Ladinxua Xin Wenz: xiansen
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (คำอธิบาย): /ɕiɛn⁵⁵ sən⁵⁵/
- (Dungan)
- Cyrillic and วิกิพจนานุกรม: щянсын (เฌียนซืน, I-I)
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (คำอธิบาย): /ɕiæ̃²⁴ səŋ²⁴/
- (Note: Dungan pronunciation is currently experimental and may be inaccurate.)
- (จีนมาตรฐาน)+
- กวางตุ้ง
- (กวางตุ้งมาตรฐาน, กว่างโจว–ฮ่องกง)+
- ยฺหวืดเพ็ง: sin1 saang1
- เยล: sīn sāang
- เพ็งยั้ม: sin1 saang1
- อักษรโรมันมณฑลกวางตุ้ง: xin1 sang1
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (key): /siːn⁵⁵ saːŋ⁵⁵/
- (กวางตุ้งมาตรฐาน, กว่างโจว–ฮ่องกง)+
- กั้น
- (Nanchang)
- วิกิพจนานุกรม: xien1 sen
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (คำอธิบาย): /ɕiɛn⁴² sɛn²/
- (Nanchang)
- แคะ
- (Sixian, incl. Miaoli and Neipu)
- Pha̍k-fa-sṳ: sîn-sâng
- Hakka Romanization System: xinˊ sangˊ
- Hagfa Pinyim: xin1 sang1
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา: /sin²⁴⁻¹¹ saŋ²⁴/
- (Hailu, incl. Zhudong)
- Hakka Romanization System: sinˋ sangˋ
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา: /sin⁵³ saŋ⁵³/
- (Meixian)
- Guangdong: xin1 sang1
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา: /ɕin⁴⁴ saŋ⁴⁴/
- (Sixian, incl. Miaoli and Neipu)
- จิ้น
- (Taiyuan)+
- วิกิพจนานุกรม: xie1 seng1
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (old-style): /ɕie¹¹ səŋ¹¹/
- (Taiyuan)+
- หมิ่นตะวันออก
- (Fuzhou)
- Bàng-uâ-cê: sĭng-săng
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (คำอธิบาย): /siŋ⁵⁵ (s-)naŋ⁵⁵/
- (Fuzhou)
- ผูเซียน
- (Putian)
- Pouseng Ping'ing: seng1 sa1 [Phonetic: seng5 na1]
- Báⁿ-uā-ci̍: seng-saⁿ
- Sinological IPA (key): /ɬɛŋ⁵³³⁻¹¹ (ɬ-)na⁵³³/
- (Xianyou)
- Pouseng Ping'ing: seng1 sann1 [Phonetic: seng5 na1]
- Sinological IPA (key): /ɬɛŋ⁵⁴⁴⁻²¹ (ɬ-)na⁵⁴⁴/
- (Putian)
- หมิ่นใต้
- (Hokkien: Xiamen, Quanzhou, Tong'an, Taipei, Kaohsiung, Lukang, Sanxia, Kinmen, Magong, Hsinchu, Singapore, Philippines)
- Pe̍h-ōe-jī: sian-siⁿ
- Tâi-lô: sian-sinn
- Phofsit Daibuun: siensvy
- สัทอักษรสากล (Xiamen, Tong'an, Kinmen, Singapore): /siɛn⁴⁴⁻²² sĩ⁴⁴/
- สัทอักษรสากล (Quanzhou, Lukang, Philippines): /siɛn³³ sĩ³³/
- สัทอักษรสากล (Taipei, Kaohsiung): /siɛn⁴⁴⁻³³ sĩ⁴⁴/
- (Hokkien: Zhangzhou, Yilan, Taichung, Singapore, Penang)
- Pe̍h-ōe-jī: sin-seⁿ
- Tâi-lô: sin-senn
- Phofsit Daibuun: sinsvef
- สัทอักษรสากล (Penang): /sin³³⁻²¹ sɛ̃³³/
- สัทอักษรสากล (Singapore): /sin⁴⁴⁻²² sẽ⁴⁴/
- สัทอักษรสากล (Yilan): /sin⁴⁴⁻³³ sẽ⁴⁴/
- สัทอักษรสากล (Zhangzhou): /sin⁴⁴⁻²² sɛ̃⁴⁴/
- (Hokkien: Tainan, Singapore)
- Pe̍h-ōe-jī: sian-seⁿ
- Tâi-lô: sian-senn
- Phofsit Daibuun: siensvef
- สัทอักษรสากล (Singapore): /siɛn⁴⁴⁻²² sẽ⁴⁴/
- สัทอักษรสากล (Tainan): /siɛn⁴⁴⁻³³ sẽ⁴⁴/
- (Hokkien: Zhangzhou)
- Pe̍h-ōe-jī: sian-seng
- Tâi-lô: sian-sing
- Phofsit Daibuun: siensefng
- สัทอักษรสากล (Zhangzhou): /siɛn⁴⁴⁻²² siɪŋ⁴⁴/
- (Hokkien: Hui'an)
- Pe̍h-ōe-jī: sen-siⁿ
- Tâi-lô: sen-sinn
- Phofsit Daibuun: sensvy
- สัทอักษรสากล (Hui'an): /sen³³ sĩ³³/
- (Hokkien: General Taiwanese)
- Pe̍h-ōe-jī: siăn-sé
- Tâi-lô: sia̋n-sé
- สัทอักษรสากล (Taipei): /siɛn³⁵ se⁵³/
- สัทอักษรสากล (Kaohsiung): /siɛn³⁵ se⁴¹/
- (Hokkien: Xiamen, Quanzhou, Tong'an, Taipei, Kaohsiung, Lukang, Sanxia, Kinmen, Magong, Hsinchu, Singapore, Philippines)
หมายเหตุ: When following a surname, it is read in the neutral tone.
- (แต้จิ๋ว)
- Peng'im: sing1 sên1 / sêng1 sên1
- Pe̍h-ōe-jī-like: sing seⁿ / seng seⁿ
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (คำอธิบาย): /siŋ³³⁻²³ sẽ³³/, /seŋ³³⁻²³ sẽ³³/
- (แต้จิ๋ว)
หมายเหตุ: sêng1 sên1 - Jieyang.
- อู๋
- (Northern: Shanghai)
- Wugniu: 1shi-san1
- MiniDict: shi平 san平
- Wiktionary Romanisation (Shanghai): 1xi-san1
- สัทอักษรสากลจีนวิทยา (Shanghai): /ɕi⁵⁵ sã²¹/
- (Northern: Shanghai)
- จีนยุคกลาง: sen sraeng
- จีนเก่า
- (แบกซ์เตอร์–ซาการ์): /*sˤər sreŋ|sreŋ/
- (เจิ้งจาง): /*sɯːn sʰleːŋ/
คำนาม
[แก้ไข]先生
- An honorific for adults, usually conferred on males: นาย, คุณ; ท่าน
- สามี
- (literal, คลาสสิก) คนที่เกิดก่อน
- 誕彌厥月，先生如達。 [Pre-Classical Chinese, trad.]
- From: The Classic of Poetry, c. 11th – 7th centuries BCE, translated based on James Legge's version
- Dàn mí jué yuè, xiānshēng rú dá. [Pinyin]
- When she had fulfilled her months,
Her first-born son [came forth] like a lamb.
诞弥厥月，先生如达。 [Pre-Classical Chinese, simp.]
- (ภาษาหนังสือ) พ่อและพี่ชาย
- (ภาษาหนังสือ) บรรพบุรุษ
- (ภาษาหนังสือ) นักบวชเต๋า
- (กั้น, แคะ, หมิ่น, ล้าสมัย ใน จีนกลาง และ จิ้น) หมอ, แพทย์
- (ภาษาถิ่น) แพทย์แผนจีนแบบดั้งเดิม
- (ราชา ใน จีนกลาง, จิ้น; สามัญ ใน กวางตุ้ง, กั้น, แคะ, หมิ่น) ครู, อาจารย์
- 他在學堂的時候，先生問他：「直隸省的西邊是哪一省？」他說是陝西。先生說：「錯了，是山西，不是陝西。」他說：「陝西同山西，不是差不多嗎？」 [MSC, trad.]
- From: 1924, Hu Shih, Life of Mr. Close Enough
- Tā zài xuétáng de shíhòu, xiānshēng wèn tā: “Zhílì Shěng de xībiān shì nǎ yī shěng?” Tā shuō shì Shǎnxī. Xiānshēng shuō: “Cuò le, shì Shānxī, bùshì Shǎnxī.” Tā shuō: “Shǎnxī tóng Shānxī, bùshì chābùduō ma?” [Pinyin]
- When he went to school, the teacher asked him: "Which province is west of Zhili Province?" He answered Shaanxi. The teacher said: "Wrong, it is Shanxi, not Shaanxi." He said: "Would Shaanxi and Shanxi not be close enough?"
他在学堂的时候，先生问他：「直隶省的西边是哪一省？」他说是陕西。先生说：「错了，是山西，不是陕西。」他说：「陕西同山西，不是差不多吗？」 [MSC, simp.]
- (เลิกใช้ หรือ อู๋) หญิงโสเภณี
หมายเหตุการใช้
[แก้ไข]Some females are also referred with the term 先生, however, this term is reserved for senior and highly respected ones, and almost for specific persons only, e.g. Soong Ching-ling, He Xiangning and Yang Jiang. For most instances 女士 (“Ms.”) is used. Whether this term can be used for females is still a topic being debated. Some feminists criticize such sense to be sexist[1].
คำพ้องความ
[แก้ไข]- (สามี):
- (นักบวชเต๋า):
- (แพทย์):
- (อาจารย์):
- (หญิงโสเภณี):
ลูกคำ
[แก้ไข]คำสืบทอด
[แก้ไข]ซีโน-เซนิก (先生):
อื่น ๆ:
ดูเพิ่ม
[แก้ไข]อ้างอิง
[แก้ไข]- ↑ 狄雨霏 (29 สิงหาคม 2013), “該不該尊稱女性為「先生」？”, in New York Times
- (ฮกเกี้ยน) “先生”, in 教育部臺灣台語常用詞辭典 [Dictionary of Frequently-Used Taiwanese Taigi] (overall work in จีนกลาง และ ฮกเกี้ยน), Ministry of Education, R.O.C., 2026.
- (แคะ) “Entry #1486”, in 臺灣客語辭典 [Dictionary of Taiwan Hakka] (overall work in จีน และ แคะ), Ministry of Education, R.O.C., 2022.
- (ผูเซียน) 莆田市政协文化文史和学习委员会 [Culture, History and Learning Committee of Putian CPPCC], editor (2021), “先生”, in 莆仙方言大词典 [Comprehensive Dictionary of Puxian Dialect] (overall work in จีนกลาง และ ผูเซียน), Xiamen University Press, →ISBN, page 474.
หมวดหมู่:
- ศัพท์ภาษาฮกเกี้ยนที่ยืมมาจากภาษาญี่ปุ่น
- ศัพท์ภาษาฮกเกี้ยนที่รับมาจากภาษาญี่ปุ่น
- การร้องขอรากศัพท์ในรายการภาษาจีน
- ศัพท์ภาษาจีนกลางที่มีไฟล์เสียง
- ศัพท์ภาษากวางตุ้งที่มีไฟล์เสียง
- Mandarin words containing toneless variants
- คำหลักภาษาจีน
- คำหลักภาษาจีนกลาง
- คำหลักภาษาเสฉวน
- คำหลักภาษาดุงกาน
- คำหลักภาษากวางตุ้ง
- คำหลักภาษากั้น
- คำหลักภาษาแคะ
- คำหลักภาษาจิ้น
- คำหลักภาษาหมิ่นตะวันออก
- คำหลักภาษาฮกเกี้ยน
- คำหลักภาษาแต้จิ๋ว
- คำหลักภาษาผูเซียน
- คำหลักภาษาอู๋
- คำหลักภาษาจีนยุคกลาง
- คำหลักภาษาจีนเก่า
- คำนามภาษาจีน
- คำนามภาษาจีนกลาง
- คำนามภาษาเสฉวน
- คำนามภาษาดุงกาน
- คำนามภาษากวางตุ้ง
- คำนามภาษากั้น
- คำนามภาษาแคะ
- คำนามภาษาจิ้น
- คำนามภาษาหมิ่นตะวันออก
- คำนามภาษาฮกเกี้ยน
- คำนามภาษาแต้จิ๋ว
- คำนามภาษาผูเซียน
- คำนามภาษาอู๋
- คำนามภาษาจีนยุคกลาง
- คำนามภาษาจีนเก่า
- ศัพท์ภาษาจีนที่มีการออกเสียงไอพีเอ
- ศัพท์ภาษาจีนที่สะกดด้วย 先
- ศัพท์ภาษาจีนที่สะกดด้วย 生
- nounภาษาจีน
- ศัพท์ภาษาจีนกลางที่มีตัวอย่างการใช้
- ศัพท์ภาษาฮกเกี้ยนที่มีตัวอย่างการใช้
- ภาษาจีนแบบคลาสสิก
- ศัพท์ภาษาจีนวรรณกรรมที่มีการยกข้อความ
- ศัพท์ภาษาจีนที่เป็นภาษาหนังสือ
- ภาษาจีนแบบกั้น
- ภาษาจีนแบบแคะ
- ภาษาจีนแบบหมิ่น
- ศัพท์ภาษาจีนที่ล้าสมัย
- ภาษาจีนแบบจีนกลาง
- ภาษาจีนแบบจิ้น
- ศัพท์ภาษาจีนกลางที่มีการยกข้อความ
- ศัพท์ภาษาจีนที่เป็นภาษาถิ่น
- ภาษาจีนแบบกวางตุ้ง
- Requests for translations of จีนวรรณกรรม ตัวอย่างการใช้
- ศัพท์ภาษาจีนที่มีนัยเลิกใช้
- ภาษาจีนแบบอู๋
- Chinese redlinks/zh-l
- จีน terms with redundant script codes
- Beginning Mandarin
- zh:ครอบครัว
- zh:Titles
- zh:เพศหญิง
- zh:บุคคล
- zh:Prostitution